Ngày 24-9, phát biểu trên đài truyền hình quốc gia Al Ekhbariya sau khi thị sát hiện trường vụ giẫm đạp thảm khốc, Bộ trưởng Y tế Saudi Arabia Khaled al-Faleh nhận định bi kịch đã không xảy ra nếu như người hành hương tuân theo hướng dẫn của ban tổ chức.
Ông giải thích rất nhiều người hành hương cứ đi mà không tuân theo lộ trình giờ giấc do ban tổ chức quy định. Ông cam kết sẽ điều tra nhanh chóng và minh bạch.

Thảm kịch giẫm đạp xảy ra trong ngày 24-9 là ngày đầu tiên trong đại lễ hiến sinh Eid al-Adha đánh dấu cuộc hành hương về thánh địa Mecca của các tín đồ Hồi giáo.

Lễ hiến sinh kéo dài ba ngày tại sa mạc Mina (cách thánh địa Mecca 5 km) nhằm tôn vinh tiên tri Abraham đã hiến tế con trai cho thánh Allah nhưng thánh Allah từ chối và trao lại con cừu để tiên tri làm lễ hiến tế.

Quang cảnh người chết và người bị thương. Ảnh: AP

Trong ngày đầu tiên của lễ hiến sinh, các tín đồ Hồi giáo tập trung về thung lũng Mina tham dự nghi thức ném đá quỷ Satan.

Theo nghi thức Hồi giáo, các tín đồ sẽ ném bảy hòn đá vào cột đá lớn tượng trưng cho quỷ Satan và hai hôm sau tiếp tục ném đủ 21 hòn đá vào ba cột đá lớn, trung bình và nhỏ.

Theo thông báo của Cục Phòng vệ dân sự Saudi Arabia, những người hành hương đã chen lấn và xô đẩy nhau. Dòng người đi tới chạm trán với dòng người đi ngược lại. Thế là dẫn đến xô đẩy, chen lấn và giẫm lên nhau mà đi.

Iran đã chỉ trích Saudi Arabia quản lý kém, không bảo vệ an ninh đầy đủ.

Đại diện của phái đoàn Iran tham gia hành hương giải thích không rõ vì sao một con đường đã bị phong tỏa gần nơi diễn ra nghi thức ném đá vào quỷ Satan. Do đó mới dẫn tới dòng người ùn tắc, xô đẩy nhau tìm lối thoát.

Phóng viên Basma Atassi của đài truyền hình Al Jazeera có mặt tại hiện trường lại cho rằng vụ giẫm đạp xảy ra không phải ở xung quanh cột đá mà gần một căn lều trong 160.000 căn lều dựng ở Mina, nơi nghỉ đêm của người hành hương.

Năm 2004 đã từng xảy ra giẫm đạp trong lễ hành hương ở Mecca làm 244 người thiệt mạng và hàng trăm người bị thương. Hai năm sau xảy ra sự cố tương tự làm 360 người chết.

Tai nạn giẫm đạp kinh hoàng nhất xảy ra vào năm 1990. Có đến 1.426 tín đồ Hồi giáo thiệt mạng trong đường hầm dành cho người đi bộ.

Năm nay, tai nạn cần cẩu đã xảy ra hôm 11-9 ngay cạnh đền thờ lớn ở Mecca làm 109 người chết, hơn 400 người bị thương.

Để kiểm soát số người đến Mecca trong mùa hành hương, từ năm 2013, do công trình cải tạo đền thờ lớn để nâng sức chứa lên 2,2 triệu người, Saudi Arabia đã giảm 20% số người hành hương nước ngoài. Đối với các quốc gia Hồi giáo, cứ 1.000 dân được tính một chỉ tiêu người hành hương.  

HOÀNG DUY

Phapluattp.vn