Đứng tại bàn bị cáo là một thanh niên 20 tuổi run rẩy sợ hãi với cáo trạng “Mua bán trái phép chất ma túy”. Dù có nhiều quanh co, chối cãi nhưng với các nhân chứng, vật chứng rõ ràng và sự lập luận sắc bén của Hội đồng xét xử, cuối cùng bị cáo đã cúi đầu nhận tội". Đó là diễn biến của Phiên tòa giả định xét xử vụ án “Mua bán trái phép chất ma túy” do Đoàn TNCS HCM Thành phố Thái Bình tổ chức. Điều đặc biệt ở phiên tòa này là từ chủ tọa phiên tòa, Hội thẩm nhân dân, đại diện Viện kiểm sát, Thư ký phiên tòa đến những người tham gia tố tụng như Luật sư, bị cáo, người bị hại, người làm chứng đều do đoàn viên, thanh niên đóng vai.

Anh Trần Mạnh Thắng - Bí thư Chi đoàn TNCS HCM Viện kiểm sát Thành phố Thái Bình chia sẻ: Sau khi có sự chỉ đạo của Thành đoàn, chi đoàn Viện kiểm sát thành phố cùng chi đoàn Tòa án, Thi hành án và Công an TP đã phối hợp để lên kế hoạch tổ chức 1 phiên tòa giả định. Chúng tôi lựa chọn nội dung và kịch bản chương trình rồi các đồng chí được phân vai cùng nhau tập luyện để khi đến phiên tòa chính thì mọi người cũng sẽ chủ động hơn trong những phần việc được phân công.

Nhờ chuẩn bị chu đáo, những nhân vật đã thể hiện thành công trong từng vai diễn, tái hiện một phiên tòa thực thụ. Phiên tòa giả định đã làm nổi bật hành vi phạm tội của bị cáo, như: Thiếu hiểu biết pháp luật và muốn hưởng lợi bất chính. Được đối tượng khác cho sử dụng trái phép chất ma túy dẫn đến bị cáo đã có hành vi vận chuyển trái phép chất ma túy. Những tình huống nêu trên rất dễ xảy ra đối với lứa tuổi thanh thiếu niên ngày nay và thực tế là bị cáo bị một người bạn dụ dỗ, lôi kéo.

Tại phiên tòa giả định, căn cứ nội dung xét hỏi, luận tội và bào chữa của các bên liên quan cũng như xem xét những tình tiết tăng nặng, giảm nhẹ, Hội đồng xét xử đã tuyên bị cáo 2 năm tù, phạt bổ sung bị cáo 5 triệu đồng để sung công quỹ nhà nước.

Tuy là phiên tòa giả định nhưng đã thu hút 300 đoàn viên, thanh niên, học sinh và người dân địa phương đến tham dự. Những người dự phiên tòa giả định đều chăm chú lắng nghe từng tình tiết của vụ án. Phiên tòa giả định diễn ra trong thời gian không quá dài nhưng mang lại hiệu quả lớn trong công tác giáo dục pháp luật cho đoàn viên thanh niên trên địa bàn.

Anh Thiệu Minh Quỳnh - Bí thư Đoàn TNCS HCM Thành phố Thái Bình cho biết: Thời gian tới BCH Thành đoàn cũng sẽ xây dựng kế hoạch tổ chức phiên tòa giả định cho đoàn viên thanh niên với các tiêu chí nâng cao chất lượng phiên tòa, đa dạng hóa các loại tội phạm trong một vụ án và địa điểm tổ chức phiên tòa để đưa pháp luật đến gần với người dân và đoàn viên thanh niên.

Có thể thấy rằng trong bối cảnh nhiều hình thức tuyên truyền cũ đã trở nên nhàm chán thì “Phiên tòa giả định” là loại hình tuyên truyền mới, phù hợp cần được phát huy để góp phần giáo dục thế hệ trẻ chấp hành nghiêm những quy định của Nhà nước, trở thành công dân có ích cho xã hội.