Đằng sau mỗi cuộc tìm kiếm biểu tượng, lựa chọn ứng viên đang dần trở nên khá rầm rộ vẫn là những câu chuyện dài chưa có hồi kết. Người viết thì đơn giản cho rằng hồn Việt, qua hàng ngàn năm lịch sử, đã ý nhị và sinh động kết tinh cả vào nụ cười Việt Nam. 

Nụ cười là tấm visa đặc biệt

Còn tại sao là nụ cười thì hãy hỏi những du khách nước ngoài xem điều gì đọng lại trong tâm khảm họ sau mỗi chuyến viếng thăm Việt Nam? 

Hẳn nhiên chúng ta cũng sẽ tìm thấy câu trả lời không quá khác biệt ở những người dân Việt Nam từng có điều kiện thăm thú đất nước bạn. Điều khiến những lữ khách cảm thấy ấm áp ở một đất nước xa lạ là gì nếu không phải là tình cảm của những vị chủ nhà dễ mến? 

Một người Pháp lặn lội đến Việt Nam không chỉ để mang về biểu tượng Khuê Văn Các, và dĩ nhiên một công dân Việt Nam du lịch sang Úc chẳng phải vì một cái móc khóa có hình chú chuột túi kangaroo. 

Tôi sẽ cho là giả dối nếu một dân tộc nào đó nổi tiếng là hiếu khách mà thước đo đầu tiên không phải là nụ cười của người dân. Nói khác đi, chính nụ cười là tấm visa đặc biệt nhất dẫn du khách đến với hồn vía của một dân tộc.

Đã gần bốn mươi năm sau ngày bặt im tiếng súng và khói lửa chiến chinh, nhưng mỗi khi nhắc đến Việt Nam, mặc định đầu tiên trong tiềm thức của nhiều bạn bè quốc tế vẫn là chiến tranh. Đã có nhiều nỗ lực tái thiết đất nước, nhưng mỗi khi nhắc đến Việt Nam, người ta vẫn nói nhiều đến sự đói nghèo, lạc hậu.

Đã có nhiều biện pháp chấn chỉnh, nhưng mỗi khi nhắc đến Việt Nam, du khách quốc tế vẫn còn nhiều hình dung ám ảnh về tai nạn giao thông, về những điều chưa đẹp trong ứng xử công cộng...

Việt Nam cười

Hãy bắt đầu một dự án có tên là “Việt Nam cười” trong tất cả hoạt động, đặc biệt hơn là với ngành du lịch. 

Trước hết, hãy in hình ảnh nụ cười của trẻ em Việt Nam lên tất cả mũ bảo hiểm, nhắc nhớ cho người lưu thông về mệnh lệnh thiêng liêng của họ là nâng niu chứ không phải làm tan vỡ đi những nụ cười của tương lai đất Việt.

Hãy đưa hình ảnh nụ cười Việt Nam lên các sản phẩm du lịch hoặc bất cứ thứ gì mang tính quảng bá thương hiệu Việt đến bạn bè quốc tế.

Có thể là nụ cười vương nước mắt của người nông dân giữa ngày mùa oi ả, là nụ cười của chị lao công trên một con phố vào một chiều trời nổi gió, là nụ cười của anh công nhân ôm chầm lấy con gái mình giây phút tan ca.

Đó cũng có thể là nụ cười của bà mẹ quê, của cô thiếu nữ với nón lá và chiếc áo dài tinh khôi, nền nã; của một doanh nhân dừng chiếc xe hơi đời mới, bước xuống chỗ người hành khất ven đường...

Du lịch không chỉ dừng lại ở việc tham quan các địa danh, thắng cảnh. Du lịch còn là những khám phá và trải nghiệm về con người. Hãy thực hiện những hành trình du lịch thật sự đi thẳng vào hồn người, một cách tự nhiên nhất.

Hãy đưa du khách đến những miền quê, những làng chài còn nghèo khó. Hãy để họ cùng xuống ruộng với nông dân, cùng ra khơi với ngư phủ, kể cho nhau nghe câu chuyện cuộc đời, những ước mơ, trăn trở.

Hãy để họ được chứng kiến những tấm gương vượt khó, những người khuyết tật nhưng lại nói về tương lai với niềm hi vọng tròn đầy, viên mãn nhất. Hãy để trái tim của những người vốn xa lạ về địa lý, màu da,  sắc tộc thật sự chạm đến nhau, thật sự đập những nhịp của đồng loại.

Dự án “Việt Nam cười” sẽ chỉ thành công khi mỗi người dân Việt ý thức mình là một hướng dẫn viên du lịch với những hiểu biết về lịch sử, văn hóa dân tộc mình. Những hướng dẫn viên ấy có thể nghiệp dư trong phong cách, có thể bập bẹ thứ ngoại ngữ nào đó, nhưng quan trọng hơn cả là biết giới thiệu về đất nước bằng cả trái tim Việt Nam.

Dự án “Việt Nam cười” sẽ chỉ thật sự hiệu quả khi mỗi người dân Việt sống đúng tâm thế của một chủ nhà, niềm nở đón tiếp và chân thành đối đãi với những người bạn nước ngoài như những vị khách đến chơi nhà mình.

Dự án ấy cũng chỉ có thể thực hiện được khi nụ cười của du khách chứ không phải tiền mới là ưu tiên hàng đầu trong các hoạt động du lịch, với những người làm công tác du lịch.

Việt Nam không chỉ hấp dẫn du khách ở danh lam thắng cảnh, không chỉ cuốn hút với nhiều điểm đến du lịch, mà còn đẹp đến đắm say những làng quê, bến xe, phố chợ... bởi mùi của nhân sinh ở đấy bao giờ chả ngai ngái cay nồng. 

Sẽ rất khó để giới thiệu nụ cười Việt Nam đến thế giới nếu trước hết mỗi một người dân không hiểu và yêu đất nước này, nụ cười này. Sẽ không dễ quảng bá hình ảnh đất nước nếu mỗi người dân Việt Nam không ý thức được mình đang mang vác sứ mệnh về nụ cười Việt Nam.